SCENARIUSZ  8 
Temat : Wiosenne powroty Gdzie budować gniazdo

Cele główne

•	rozwijanie mowy,
•	utrwalanie oznak wiosny,
•	rozwijanie sprawności fizycznej.
•	poznawanie nazw ptaków,
•	rozwijanie umiejętności dokonywania analizy i syntezy słuchowej słów,
•	rozwijanie koordynacji wzrokowo-ruchowej.

Cele operacyjne
Dziecko:

    •	wypowiada się zdaniami rozwiniętymi,
    •	wymienia nazwy ptaków powracających do nas wczesną wiosną,
    •	rysuje po śladach rysunków.
•	wypowiada się zdaniami rozwiniętymi,
•	wymienia oznaki wiosny,

Przebieg dnia

ZABAWA DYDAKTYCZNO - RUCHOWA  "SŁONECZKO"

Dziecko maszeruje w rytmie bębenka w określonym kierunku ( lewo , prawo) okrążając leżące na środku żółte koło. W ręce trzyma żółte paski bibuły (kartki) – promyczki słońca. Kiedy dziecko usłyszy dźwięk dzwoneczka, zatrzymuje się. rodzic unosi wybraną przez siebie cyfrę np. 5 Dziecko układa na dywanie promyczki  wokół koła tyle ile wskazuje cyfra ( zabawę powtarza ) .Po każdym poprawnym ułożeniu promyczków recytuje tekst Bożeny Formy:

Słoneczko świeci nad łąką,	wszyscy się cieszą, bo właśnie

promyki ciepłe wysyła,	wiosna się zaczyna.

••	Karta pracy, cz. 3, s. 57.

Oglądanie obrazka sasanki. Powtarzanie jej nazwy. Dorysowywanie brakujących części sasanki na kolejnych rysunkach. Oglądanie obrazków przedstawiających, jak rozwijała się sasanka. Określanie, czego potrzebują sasanka i inne rośliny, żeby się rozwijać.

••	Karta pracy, cz. 3, s. 60.
Słuchanie tekstu i rysowanie po śladach. Rysowanie po śladzie drogi motylka cytrynka do krokusa.

  Zajęcie 1.Słuchanie opowiadania Agaty Widzowskiej Ozimina. 

Książka (s. 54–55) dla dziecka

 Rodzic czyta opowiadanie, a dziecko ogląda ilustracje w książce.

Zbliżała się wiosna. Słońce świeciło coraz mocniej, a dni stawały się coraz dłuższe. Olek z Adą przeglądali księgozbiór babci i dziadka. Były tam książki o przyrodzie.
– Dziadku, co to jest ozimina? – zapytał Olek.
– To są rośliny, najczęściej zboża, które wysiewa się jesienią, bo lubią spędzać zimę pod śniegiem. Wtedy najlepiej rosną.
– A ja myślałem, że to są zimne lody! Na przykład ozimina waniliowa, ozimina czekoladowa…
– Cha, cha, cha! Poproszę dwie kulki oziminy rzepakowej – roześmiał się dziadek. – Świetnie to wymyśliłeś. Jednak oziminy nie sprzedaje się w cukierniach ani w lodziarniach. Jeśli chcecie, możemy się zaraz wybrać na spacer i sprawdzić, jakie są oznaki wiosny i co wykiełkowało na polach.
– Ja wolę zostać z babcią – powiedziała Ada. – Poczekam, aż wiosna sama do mnie przyjdzie.
– Mam pomysł – stwierdziła babcia. – Wy idźcie szukać wiosny na polach, a my z Adą sprawdzimy, czy przypadkiem nie ukryła się w naszym ogródku.
Olek z dziadkiem wyruszyli na poszukiwanie wiosny. Szli skrajem lasu, a Olek co chwilę przystawał i pytał dziadka o nazwy roślin. Podziwiali białe zawilce i fioletowe przylaszczki. Olek miał trudności z wymówieniem słowa „przylaszczka” i było dużo śmiechu. Dziadek, wielbiciel i znawca ptaków, opowiadał Olkowi o przylatujących na wiosnę ptakach.
 – Na pewno przylecą do nas bociany i jaskółki – powiedział Olek. – A jakich ptaków nie wymieniłem?
– Są takie niewielkie szare ptaki z białymi brzegami na ogonku. Na pewno usłyszymy ich przepiękny śpiew nad polami.
– Już mi się przypomniało! To skowronki! – zawołał Olek.
– Brawo! A znasz taki wierszyk?
Dziadek przystanął, wcielił się w aktora na scenie i zaczął recytować:
Szpak się spotkał ze skowronkiem.
– Przyszła wiosna! Leć na łąkę! Czas na twoje ptasie trele z tobą będzie nam weselej.
– Drogi szpaku – rzekł skowronek – gardło całe mam czerwone, łykam syrop i pigułki,
niech kukają więc kukułki. Kuku, kuku – wiosna śpiewa! Pąki rosną już na drzewach. Kuku, wiosna!
Wiosna, kuku!
Będzie radość do rozpuku!
Olek pochwalił dziadka za świetną pamięć i ocenił jego wystąpienie na szóstkę.
Słońce grzało coraz mocniej. Za zakrętem polnej drogi Olek zobaczył zielone pole. Ciągnęło się aż po horyzont.
– Dziadku, to wygląda jak zielone morze!
– To jest właśnie ozimina rzepakowa. Rzepak kwitnie na żółto. A tam rosną jęczmień i żyto, widzisz?
– Tak! I te wszystkie rośliny spały pod śniegiem przez całą zimę?
– Tak. A kiedy słońce roztopiło śnieg, od razu napiły się wody.
– Mądre te zboża – podsumował Olek. – Wiedzą, kiedy leżeć, kiedy kwitnąć i kiedy dojrzewać.
– Czasami pogoda płata figle i niszczy całą uprawę, niestety. Nie może być ani zbyt zimno, ani zbyt gorąco, bo rośliny obudzą się za wcześnie.
– Tak jak niedźwiedź – zauważył Olek. – Jeśli obudzi się za wcześnie, to będzie ziewał przez cały czas.
Wracając, nazrywali naręcze wierzbowych bazi, bo Ada uwielbiała je głaskać. Bazie są milutkie jak kotki. W oddali usłyszeli cudny śpiew skowronka.
„To już naprawdę wiosna!” – pomyślał Olek.
W ogródku spotkali Adę, która zrobiła swój własny malutki klombik.
– Zobacz, to są fioletowe krokusy, a te białe dzwoneczki to przebiśniegi, bo przebiły śnieg, żeby wyrosnąć – wyjaśniła bratu.
– A my widzieliśmy rzepak i słyszeliśmy skowronka. A tu mam dla ciebie bukiet kotków – Olek wręczył siostrze bazie.
– Kizie-mizie! – ucieszyła się dziewczynka, a potem szepnęła bratu na ucho:
– Chodź, pokażę ci robale…
– Robale? Jakie robale?
– Kwitnące. Wyrosły na drzewie.
Podeszli do drzewa, z którego zwisały żółto-zielone rośliny, wyglądające jak włochate gąsienice. Było ich tak dużo, że przypominały setki małych żółtych warkoczyków.
– Robaczywe drzewo. Nie boisz się?
– Nie. Na początku myślałam, że to robaki, ale babcia mi powiedziała, że to jest leszczyna. A wiesz, co z niej wyrośnie?
– Leszcze, czyli ryby – zażartował Olek.
– Nie wygłupiaj się. Wyrosną z niej orzechy laskowe – pochwaliła się swoją wiedzą Ada. Tego dnia wszyscy poczuli wiosnę. Powietrze pachniało parującą ziemią, kwiatami i świeżością. Nikt nie miał ochoty oglądać telewizji ani nawet słuchać radia, bo wokoło odbywał się ptasi koncert. Dziadek pogwizdywał wesoło i planował, co nowego posadzi w ogrodzie.
– A co zrobisz, jak wiosna się jutro schowa i znowu będzie zimno? – zapytała Ada.
– Wiosna? Przecież u nas w domu zawsze jest wiosna.
– Jak to?
– Wiosna to wasza babcia! – powiedział dziadek i dał babci całusa

       Ćwiczenia z tekstem.    Książka (s. 54–55) dla dziecka.
Dziecko  słucha  tekstu czytanego przez rodzica  , Następnie głośno czyta teksty umieszczone pod ilustracjami do opowiadania.

••	Rozmowa na temat opowiadania.

−−  Co to jest ozimina?
−−  Gdzie poszli Olek z dziadkiem?
−−  Jakie oznaki wiosny widzieli?
−−  Co to są bazie-kotki?
−−  Co robiła Ada?
−−  Co to są robale?

••	Ćwiczenie pamięci  ruchowej – Wiosenne obrazki.Kreślenie przez rodzica  palcem w powietrzu rysunków związanych tematycznie z wiosną. Odgadywanie przez dziecko, co rodzic narysował. Samodzielne odtwarzanie rysunku. Rodzic rysuje np. chmury, krokusa, bociana, bazie, słońce, deszcz.

••	Karta pracy, cz. 3, s. 61.

Rysowanie szlaczków po śladach, a potem – samodzielnie. Rysowanie w każdym kolejnym polu o jedną kroplę deszczu więcej niż w poprzednim.

Zabawy ruchowe :
 
Zabawa orientacyjno-porządkowa Obserwujemy powracające ptaki.                       Krążek dla każdego dziecka.

Dziecko maszeruje po pokoju w rytmie wygrywanym przez rodzica . Na hasło: Skowronek, zatrzymuje się, kładzie na brzuchu, podnosi  łokcie nad podłogę, naśladuje
   obserwowanie ptaka przez lornetkę.

•	Zabawa orientacyjno-porządkowa Oglądamy przebiśniegi.

Dziecko spaceruje po pokoju.  Na hasło: Przebiśnieg, wykonują przysiad i patrzą na podłogę –udają , że przyglądają się kępce przebiśniegów wyglądających spod śniegu.

•	Zabawa ruchowa z elementem przeskoku – Uwaga! Kałuża.

Dziecko spaceruje po sali między rozłożonymi przez rodzica – kałużami. (kartki , talerze itp.)
 Na hasło: Kałuża, przeskakują prze kałuże.

•	Ćwiczenia ruchowo-graficzne – Krople deszczu. 
Dziecko kreśli kształt kropli deszczu w powietrzu raz prawą, raz lewą dłonią, a potem robią to samo na dywanie.
•	Zabawa Uciekaj! Pada deszcz.

Dziecko spaceruje po sali. Na hasło: Deszcz, ucieka w wyznaczone miejsce w pokoju.

Zajęcie  2  
Słuchanie opowiadania Hanny Zdzitowieckiej Gdzie budować gniazdo?

••	Poznawanie nazw wybranych ptaków, które powróciły do nas wczesną wiosną – skowronka, bociana, czajki i szpaka.

Dzieci oglądają zdjęcia ptaków (Internet ) albumy ze zdjęciami ptaków, encyklopedia  itp. Omawiają ich wygląd – różnice i podobieństwa.

••	Słuchanie opowiadania Hanny Zdzitowieckiej Gdzie budować gniazdo?

– Nie ma to jak głęboka dziupla! Trudno o lepsze i bezpieczniejsze mieszkanie dla dzieci – powiedział dzięcioł.
– Kto to widział, żeby chować dzieci w mroku, bez odrobiny słońca – oburzył się skowronek.
– O, nie! Gniazdko powinno być usłane na ziemi, w bruździe, pomiędzy zielonym, młodym zbożem. Tu dzieci znajdą od razu pożywienie, tu skryją się w gąszczu…
– Gniazdo nie może być zrobione z kilku trawek. Powinno być ulepione porządnie z gliny, pod okapem, żeby deszcz dzieci nie zmoczył. O, na przykład nad wrotami stajni czy obory – świergotała jaskółka.
– Sit, sit – powiedział cichutko remiz. – Nie zgadzam się z wami. Gniazdko w dziupli? Na ziemi? Z twardej gliny i przylepione na ścianie? O, nie! Spójrzcie na moje gniazdko utkane z najdelikatniejszych puchów i zawieszone na wiotkich gałązkach nad wodą! Najlżejszy wiaterek buja nim jak kołyską...
– Ćwirk! Nie rozumiem waszych kłótni – zaćwierkał stary wróbel.
– Ten uważa, że najbezpieczniej w dziupli, tamtemu w bruździe łatwo szukać ukrytych w ziemi owadów. Ba, są nawet ptaki budujące gniazda tylko w norkach, w ziemi albo wprost na wodzie… Ja tam nie jestem wybredny w wyborze miejsca na gniazdo. Miałem już ich wiele w swoim życiu. Jedno zbudowałem ze słomy na starej lipie, drugie – pod rynną, trzecie... hm...
trzecie po prostu zająłem jaskółkom, a czwarte – szpakom. Owszem, dobrze się czułem w ich budce, tylko mnie stamtąd wyproszono dość niegrzecznie. Obraziłem się więc i teraz mieszkam kątem u bociana. W gałęziach, które poznosił na gniazdo, miejsca mam dosyć, a oboje bocianostwo nie żałują mi tego kącika.

••	Rozmowa na temat opowiadania.

−−  Które ptaki rozmawiały o gniazdach?
−−  Jakie gniazdo zachwalał dzięcioł, a jakie skowronek?

−−  Jakie gniazdo zachwalała jaskółka, a jakie remiz?
−−  Co powiedział wróbel na temat gniazd?

−−  Z czego ptaki robią gniazda? 

••	Zabawa bieżna – Powroty ptaków.  Talerz

Dziecko jest ptakiem. - Wraca z Afryki, Azji, biega w różnych kierunkach z Rozłożonymi na bok rękami, przy akompaniamencie tamburynu. Podczas przerwy w grze przykuca i odpoczywa przed dalszą podróżą. Dźwięki talerza są sygnałem do dalszego biegu.

••	Oglądanie zdjęć/obrazków ptasich piór, zapoznanie z ich budową.

Zdjęcia/obrazki ptasich piór.

Zwrócenie uwagi, że składają się one z elastycznej osi oraz promyków, które od niej od-chodzą z jednej i z drugiej strony i nie łączą się ze sobą. N. wyjaśnia, że na skrzydłach ptaki posiadają pióra zwane lotkami, dzięki którym latają. Z ogona wyrastają pióra zwane ste-rówkami – one pozwalają ptakom utrzymać równowagę.

••	Karta pracy, cz. 3, s. 62.
Słuchanie nazw ptaków, oglądanie ich gniazd. Określanie różnic i podobieństw między gniazdami. Kończenie rysowania bocianów według wzoru.

••	Oglądanie zdjęcia bociana. Zdjęcie bociana.

•	Podanie jego nazwy, dzielenie jej na sylaby, określanie pierwszej głoski i ostatniej głoski.

•	Określanie cech ptasich na podstawie bociana (dziób, skrzydła, ciało pokryte piórami, fruwa, ma ogon itp.).

 ••	Słuchanie wiadomości na temat bociana.

•	Bocian biały zamieszkuje tereny trawiaste, stepy, sawanny, tereny uprawne blisko zbiorników wodnych, bagienne, wilgotne lub okresowo zalewane łąki i pastwiska, okolice jezior i laguny. Lubi rozproszone drzewa, na których może gniazdować lub nocować. Występuje głównie na nizinach, rzadko na wyżynach. Bocian unika terenów zimnych, o częstych opadach atmosferycznych, obszarów wysoko położonych i o gęstej roślinności. W przeciwieństwie do bociana czarnego, nie unika siedzib ludzkich i często gnieździ się nawet w środku wsi lub w małych miastach. Bocian ma upierzenie białe, z wyjątkiem czarnych lotek i ogona. Nogi i dziób są czerwone. Szyję ma długą, w locie wyciągniętą do przodu. Młode ptaki mają czarny dziób. Pisklęta są pokryte białym, gęstym puchem. Bociany zakładają duże, koliste gniazda z warstwowo ułożonych gałęzi, poprzetykanych skośnie witkami. Wyściółka jest dość obfita – ze słomy, torfu, niekiedy z dodatkiem papieru i szmat. Umiejscowione są one zwykle na drzewie, w bezpośredniej bliskości siedzib ludzkich, lub na różnych budowlach (na dachu budynku mieszkalnego lub gospodarczego, w ruinach wysokich budynków, na nieczynnych kominach fabrycznych, pylonach, słupach telegraficznych, stogach). Bocian składa jaja pod koniec kwietnia (od 1 do 7). Jest ptakiem mięso-żernym. Żywi się owadami, głównie pasikonikami i chrząszczami, ale również jaszczurkami, wężami, pisklętami i małymi zającami. W latach obfitujących w myszy i norniki zjada pra-wie wyłącznie te gryzonie, przez co jest ptakiem pożytecznym z punktu widzenia rolników.

••	Wizualizacja – Jestem bocianem.
Dziecko naśladuje ruchem i głosem bociana, o którym opowiada rodzic.

Bocian chodzi powoli po łące, czasem dotknie czegoś dziobem. Następnie zatrzymuje się, staje na jednej nodze i wypatruje. Czatując, czasem porusza dziobem, piórami, zaklekoce głośno. Myśli: „Nie ma nic smacznego, są tylko żaby, a jednak lepszy rydz niż nic” i łapie żaby. Potem odlatuje do swojego starego gniazda, które ma od lat.

	••	Wykonanie wydzieranki z kolorowego papieru – Bocian.
Dla dziecka: kolorowy papier, kartka, klej.

•	Zapoznanie ze sposobem wykonania prac.

•	Omówienie budowy bociana (nogi, głowa, szyja, skrzydła, tułów, ogon).

•	Określanie kolorów poszczególnych części ciała bociana.

•	Wyrywanie z papieru poszczególnych części bociana i przyklejanie ich na kartce.

•	Dorysowanie trawy, ewentualnie słońca i chmur.

•	Wykonanie prac przez dzieci.

•	Wspólne oglądanie prac, wskazywanie najciekawszych.

•	Porządkowanie miejsc pracy
 
Zabawa ruchowa Bociany. pokrywka .

Dziecko jest bocianem . Biega po łące, machając rękami jak skrzydłami. Na mocne uderzenie przez rodzica w pokrywkę zatrzymuje się, staje na jednej nodze i naśladuje głos bociana: kle, kle, kle. Dwa uderzenia w pokrywkę są sygnałem do ponownego ruchu.